• از تکرار و تقلید در خبررسانی های سیل تا رواج فیک نیوزها در مواقع بحران
  • ۲۱:۰۶ (پنج شنبه ۵ اردیبهشت ۱۳۹۸)
  • محورهای چالش‌ها و راهبردهای رسانه ‌برای اطلاع رسانی در بلایای طبیعی ، مدیریت پوشش اخبار در مواقع بحرانی ، آشنایی با اقدامات رسانه‌ها در مقابله با حوادث طبیعی ، بررسی کارکرد رسانه‌ها و شبکه‌های مجازی در مواقع بحران برگزار شد


  • در نخستین نشست هم‌اندیشی تخصصی دفتر مطالعات و برنامه ریزی رسانه ها  که با موضوع «نقش رسانه‌ در مدیریت بحران»  برگزار شد ضمن اشاره به وارد شدن خسارت 35 هزار میلیارد تومانی به اموال مردم  و وجود تنها 60خبرنگار واقعی در کشور از فروردین 98 بعنوان نقطه بزنگاه تاریخی رسانه یاد شد و هشدارهای تازه ای درخصوص وقوع سیل و دیگر حوادث طبیعی در کشور داده شد. 
    به گزارش روابط عمومی دفتر مطالعات و برنامه ریزی رسانه ها، نشست هم‌اندیشی تخصصی «نقش رسانه‌ در مدیریت بحران» بعنوان نخستین نشست دفتر مطالعات و برنامه ریزی رسانه ها در سال 98،  عصر روزسه‌شنبه 27 فروردین ماه سالجاری با محورهای چالش‌ها و راهبردهای رسانه ‌برای اطلاع رسانی در بلایای طبیعی ، مدیریت پوشش اخبار در مواقع بحرانی ، آشنایی با اقدامات رسانه‌ها در مقابله با حوادث طبیعی ، بررسی کارکرد رسانه‌ها و شبکه‌های مجازی در مواقع بحران برگزار شد.
    در این هم اندیشی تخصصی شاهد حضور دکتر اکبر نصر‌اللهی رئیس دانشکده علوم ارتباطات و مطالعات رسانه دانشگاه آزاد واحد تهران مرکز؛ هوشنگ اعلم سردبیر ماهنامه فرهنگی آزما و پیشکسوت مطبوعات؛ دکتر حمید ضیایی پرور مدیر کل دفتر مطالعات و برنامه‌ریزی رسانه‌ها؛ دکتر داریوش جهان بین مدیر کل پژوهش و بررسی‌های خبری سازمان خبرگزاری جمهوری اسلامی و نیز زهرا کشوری خبرنگار روزنامه ایران بودیم که ضمن بیان دیدگاه ها و نظرات خود درخصوص چگونگی پوشش اخبار توسط رسانه ها در مواقع بحران به بیان تجربیات خبری خود از حضور در مناطق آسیب دیده که در فروردین ماه سالجاری درگیر بحران سیل شده بودند، پرداختند.
    دکترحمیدضیایی پرور، مدیر کل دفتر مطالعات و برنامه‌ریزی رسانه‌ها در ابتدای این جلسه هم اندیشی به اهداف برگزاری این نشست اشاره کرد و گفت:  عمق و وسعت این رویداد طبیعی در کنار غافلگیری که شامل حال تمامی مسئولان و رسانه ها شد ما را بر آن داشت که نخستین نشست هم اندیشی  در سال جدید را با محوریت " نقش رسانه‌ در مدیریت بحران " برگزار کنیم.
    وی بعد انسانی را دیگر علت برگزاری چنین نشستی عنوان کرد و بیان داشت: در پی وقوع سیل با چنین گستردگی در جای جای کشور خسارات زیادی متوجه هموطنانمان شد که شادی عید و سال جدید را به کام مردم ایران تلخ کرد.
    خسارت 35 هزار میلیارد تومانی به مردم در پی وقوع سیل
    ضیایی پرور با بیان اینکه وقوع سیل، 35 هزار میلیارد تومان خسارت مالی را متوجه اموال، خانه، مزارع  و ... کرد، ابراز داشت: در این میان متاسفانه تعدادی از هموطنانمان جان خود را از دست دادند که می توان گفت این امر خسارت جبران ناپذیر سیل بود.  
    مدیر کل دفتر مطالعات و برنامه‌ریزی رسانه‌ها  افزود: تمامی این علل موجب شد تا در این نشست به چگونگی عملکرد و نقش رسانه‌ها در اطلاع‌رسانی و مقابله با این بحران بپردازیم.
    ضیایی پرور در ابتدای امر از زهرا کشوری خبرنگار روزنامه ایران که در زمان وقوع سیل در استان لرستان حضور فعالی  داشت، خواست به بیان تجربیات و دیدگاه های خود در این باره بپردازد.
    کشوری ضمن ابراز تاسف از نادیده گرفته شدن برخی از استان های سیل زده توسط رسانه ها در روزهای ابتدایی این واقعه؛ گفت: متاسفانه همزمانی وقوع سیل در شیراز و لرستان سبب شد، مسئولان و رسانه ها از خسارات لرستان غافل شوند.
    وی در ادامه به خبررسانی های برخی از خبرنگاران حاضر در محل استان ها و روستاهای سیلزده از طریق توئیتر اشاره کرد و بیان داشت : خبررسانی های ما از طریق توئیتر در این منطقه موجب آگاهی دیگر خبرنگاران و نیز مسئولان از خسارات در لرستان  شد که در نهایت همین مسئله سبب حضور خبرنگاران و مسئولان به این مناطق شد.
    هلال احمری ها در پی عدم همکاری با خبرنگاران به بحران سیل دامن زدند
    وی در ادامه سخنان خود از عدم همکاری و هماهنگی نیروهای هلال احمر با خبرنگاران گله کرد و افزود:  آموزش مناسبی برای زمان وقوع بحران برای مردم و مسئولان وجود ندارد بطوریکه بسیاری از مسئولان از جمله هلال احمری ها به دنبال عدم همکاری با خبرنگاران به بحران دامن زدند.
    این روزنامه نگار فعال،یادآور شد: به دلیل عدم وجود اطلاعات کافی به لحاظ جغرافیایی و نیز نبود مسئولان پاسخگو در مناطق سیل زده، خبرنگاران در ساعات اولیه حضور خود در مناطق دچار بحران ، سردرگم می شدند.
    روزنامه ایران پیش از وقوع سیل، هشدار داده بود!/ 55 میلیون ایرانی در معرض سیل طغیانی و شدید قرار دارند
     کشوری با بیان اینکه پیش از این گزارشی جامع در روزنامه ایران درخصوص احتمال وقوع سیل در کشور منتشر شده بود، ادامه داد: بر اساس اطلاعات موجود هم اکنون 55 میلیون ایرانی در معرض سیل طغیانی و شدید قرار دارند.
    وی به وقوع حوادث دیگری مانند رانش زمین، زلزله و سایر پدیده‌های طبیعی بعنوان دیگر حوادثی اشاره  کردکه جان و مال مردم کشور را تهدید می‌کند.
    به گفته این روزنامه نگار، جغرافیا و فرهنگ تاثیر زیادی بر چگونگی پوشش خبری رسانه و خبرنگاران در مناطق سیل زده دارد بطوریکه در این باره می توان گفت سیل لرستان و خوزستان به لحاظ شرایط جغرافیایی و فرهنگی متفاوت از سایر مناطق بود و خبررسانی را با مسائل و چالش‌های جدیدی رو‌به رو می‌کرد. 
    کشوری ضمن ابراز نگرانی بابت عدم آگاهی از بعضی از مناطق سیلزده، اضافه کرد: متاسفانه بعضی از مناطق سیلزده پیش از این با رسانه ها بیگانه بودند و پس از وقوع این بحران همچنان ناشناخته ماندند. البته در برخی از مناطق از جمله در استان‌هایی مثل ایلام و چهار محال و بختیاری رسانه های محلی فعالیت داشتند اما نمی‌توان روی رسانه‌های محلی حساب باز کرد زیرا بسیار کوچک و کم تأثیر هستند و از سوی مرکز به آنها توجهی نمی‌شود.
    ضیایی پرور در ادامه از اکبر نصرالهی رئیس دانشکده علوم ارتباطات و مطالعات رسانه که در زمان وقوع سیل در مناطقی از استان گلستان (آق قلا وگمیشان)حضور داشت خواست ضمن اشاره به نقش رسانه ها در پوشش اخبار بحران از چالش ها و مشکلات پیش روی رسانه ها و اصحاب رسانه به منظور پوشش دهی اخبار رسانه ها مطالب خود را عنوان کند.
    رئیس دانشکده علوم ارتباطات و مطالعات رسانه اظهار داشت: در سیل گلستان چند نکته از اهمیت بسزایی برخوردار بود که از جمله آنها می توان به فاصله وقوع سیل در مناطق مختلف این استان اشاره کرد که البته عملکرد مردم و مسئولان در هریک از مناطق این استان در مواجهه با سیل متفاوت بود و همین امر موجب حصول نتایج متفاوت تری شد.
    مردم و مسئولان آق قلا از  فرصت پیش آمده سیل شهرستان گنبد استفاده نکردند
    وی وقوع سیل در  شهرستان گنبد را فرصتی برای آق قلا عنوان کرد و بیان داشت: متاسفانه مردم و مسئولان آق قلا از این فرصت استفاده نکردند و دچار غافلگیری شدند که این امر احتمالا به سوابق قبلی سیل و عملکرد رسانه های رسمی باز می گردد. 
    وی ضمن انتقاد از عملکرد رسانه ها درخصوص بررسی به زاویای مختلف بحران در کشور، ادامه داد: رسانه‌ها فقط وقوع بحران را مخابره می‌کنند  این در حالی است که مشکلات و معضلات بعد از وقوع بحران‌ها نمود پیدا می‌کنند و اهالی رسانه آنجا باید پیگیریشان را ادامه دهند.
    نصرالهی به سیل و عملکرد مناسب مردم و مسئولان گمیشان در مواجهه با آن اشاره کرد و افزود: خوشبختانه مردم گمیشان از تجارب سیل استفاده کردند و در مدت 5 - 6 روز زمانی که داشتند، به ایمن کردن شهر از سیل مشغول شدند. 
    رئیس دانشکده علوم ارتباطات و مطالعات رسانه در ادامه سخنان خود به همبستگی و تعامل میان آحاد مردم برای کاستن از خسارات احتمالی سیل در شهرهای مختلف استان گلستان سخن به میان آورد و گفت:  عدم فراهم شدن شرایط دوقطبی در شهر برای همیاری ،ستودنی بود بطوریکه مردم با هر مذهب و حرفه ای در کنار یکدیگر همبستگی داشتند و شهرشان را نجات دادند.
    انتقاد از تعطیلی رسانه ها در ایام تعطیل سال
    نصرالهی از تعطیلی رسانه ها در ایام تعطیل سال از جمله نوروز 98 انتقاد کرد و اظهار داشت:  متاسفانه رسانه ها در سیل 98 کنار مردم نبودند و فعالیت رسانه ای انجام ندادند.
    در ادامه این هم اندیشی تخصصی ضمن پخش کلیپ هایی از نحوه گزارش های مردمی از مناطق سیل شده با ساکی خبرنگار اعزامی به مناطق سیلزده ارتباط تلفنی برقرار شد تا از چند و چون عملکرد و نحوه اطلاع رسانی خبرنگاران در این ایام با خبر شویم.
    رسانه های محلی عدالت رسانه ای و اطلاع رسانی برقرار کردند
    ساکی ضمن اشاره به  قطع  بودن اینترنت، تلفن و جاده ها در سه ابتدایی سیل در منطقه  پلدختر  گفت:  در چنین شرایط شاید یکی از راهکارهای مناسب اعتماد به رسانه های بومی و محلی باشد چراکه این رسانه ها آشنایی کامل با مناطق را دارند و در زمان بحران این رسانه ها بودند که توانستند عدالت رسانه ای را رعایت کنند درحالی که سایر رسانه ها از موهبت بی بهره اند.
    فروردین 98 ، نقطه بزنگاه تاریخی برای رسانه ها
    وی فروردین سال 98 به عنوان یک نقطه بزنگاه تاریخی برای رسانه ها برشمرد و  متذکر شد : عدم امکان برقراری ارتباط در سه روز ابتدایی این حادثه در پلدختر مردم این شهر را بسیار آزرده خاطر کرده بود و باید گفت که این اولین و آخرین بحرانی نیست که کشور درگیر آن شده و لازم است پیش بینی و تمهیدات لازم اندیشده شود تا در آینده در زمان وقوع بحرانی مشابه کشور با چنین معضلی روبرو نشود.
    این خبرنگار اعزامی از تاثیر اطلاع رسانی های خبرنگاران از طریق توئیتر، اینستاگرام و هشتک سخن به میان آورد و گفت:  در روزهای ابتدایی وقوع بحران خبرنگاران از طریق توئیتر و اینستاگرام و هشتک کمک های زیادی به اطلاع رسانی کردند و سبب شد امدادرسانان به محل دقیق بیایند.
    تکرار و تقلید در خبررسانی چالش رسانه ای در بحران سیل بود
    ساکی تکرار و تقلید در خبر رسانی را دیگر چالش رسانه ای در بحران دانست و گفت: برخی از رسانه ها سعی در عادی نشان دادن این بحران داشتند این در حالی است که لازم و واجب است رسانه ها  باید فراتر از آنچه که گفته و منتشر شده را بیابند و اطلاع رسانی کنند.
    تاکید بر لزوم پرورش خبرنگار بحران در کشور
     در ادامه هوشنگ اعلم پیشکسوت روزنامه نگاری در این نشست به تجارب خود در عرصه کار خبر بخصوص در زمان بحران پرداخت و بر ضرورت آموزش خبرنگار بحران تاکید کرد.
    فقط 50 تا 60 نفر خبرنگار واقعی در کشور وجود دارد
    اعلم خبرنگاری را حرفه ای مقدس و عاشقانه دانست و گفت: امروز شاید بیش از 7-8 هزار نفر خبرنگار در کشور وجود دارد اما عملا خبرنگار به معنای واقعی به 50 تا 60 نفر می رسد.
    وی عدم اطلاع رسانی صحیح در زمان بحران سیل کشور را فقط متوجه خبرنگاران ندانست و ابراز داشت: بخشی از این ایراد متوجه  اساتید دانشگاهی علوم ارتباطات و رسانه می شود که در این زمینه کم کاری کردند و خبرنگار بحران تربیت ندادند.
    وجود 50 میلیون شهروند خبرنگار در کشور
    این پیشکوست عرصه رسانه با اعلام اینکه هم اکنون 50 میلیون شهروند خبرنگار در کشور وجود دارد،ارسال فیلم و عکس از حوادث نوعی اطلاع رسانی بوده اما کار خبرنگاری نیست چراکه خبرنگاری کاری تخصصی است. 
     اعلم همچنین از عدم ارج نهادن به خبرنگاران توسط برخی از دستگاه ها انتقاد کرد و گفت:  بسیاری از ارگان ها از جمله ستاد مدیریت بحران و هلال احمر اصلا خبرنگار را قبول ندارند، در حالی که خبرنگار می تواند اطلاع رسانی خوبی در هنگام بحران به منظور کاهش خسارات مالی و جانی انجام دهد.
    وی با بیان اینکه خبرنگار وظیفه اطلاع رسانی درونی و بیرونی دارد، اضافه کرد:  لازم است کمیته ای زیر نظر بالاترین مقام ستاد بحران تشکیل شود و یک مسئول آن دائما با رسانه ها در ارتباط باشد این مهم می تواند اطلاع رسانی صحیح و بموقع را در مواقع بحران تسهیل ببخشد.
    خبررسانی درست بازویی برای مدیریت و کاهش خسارات ناشی از بحران ها
    در ادامه این نشست داریوش جهان بین مدیر کل پژوهش و بررسی های خبری خبرگزاری جمهوری اسلامی جریان اطلاع رسانی با خبررسانی متفاوت دانست و گفت: در شرایط بحرانی، اطلاع رسانی و خبررسانی درست می تواند بازویی برای مدیریت و کاهش خسارات ناشی از بحران ها به شمار آید.
    مدیر کل پژوهش و بررسی های خبری خبرگزاری جمهوری اسلامی به نقش انکار ناپذیر رسانه ها در اشاعه ها باورها در کشور اشاره کرد و افزود: رسانه ها می توانند به خلاف واقع، بسیاری از فراوانی ها را کمبود و کمبودها را فراوانی در کشور جلوه دهند.
    جهان بین همچنین به مزایا و معایت اطلاع رسانی در عصر حاضر اشاره کرد و بیان داشت:  ادامه داد: امروز دوره روزنامه نگاری و حتی خبرگزاری های بزرگ به پایان رسیده و فضای مجازی جای آنها را گرفته است  و بر همین اساس پنهان کردن خبر میسر نیست . 
    رواج فیک نیوزها و دروغ پراکنی نگران کننده است
    وی نیاز جامعه برای کسب خبر به صدا و سیما و رسانه های مکتوب را در شرایط کنونی کمتر از 2 درصد اعلام و اضافه کرد: رواج فیک نیوزها و دروغ پراکنی نگران کننده است چرا که این امر به ویژه در مواقع بحران برای کشور یک آسیب بزرگ محسوب می شود.
    جهان بین به فعالیت دفاتر محلی ایرنا در تمامی استان ها و برخی شهرستان های کشور اشاره کرد و افزود: ایرنا با آغاز وقوع بحران فعالیت های خبری خود را آغاز کرد و لحظه ای انتشار و اطلاع رسانی خبری همراه با پوشش تصویری و عکس در طول ایام تعطیلات عید نوروز متوقف نشد. 
    مدیر کل پژوهش و بررسی های خبری  ایرنا به دیگر فعالیت های این رسانه در ایام بحران اشاره کرد و ادامه داد:  اطلاع رسانی صحیح وقایع برای خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران از اهمیت ویژه ای برخوردار بود و در همین جهت تلاش کرد با  تهیه کلیپ های تصویری کوتاه، آموزش و اطلاع رسانی به مردم را در دستور کار خود قرار دهد.
    در ساعات پایانی این نشست تخصصی  مسئولان روابط عمومی از وزاتخانه ورزش و جوانان، جمعیت هلال احمر کشور و شرکت راه آهن کشور بودیم که ضمن بیان اقدامات مجموعه متبوع خود به بیان دیدگاه ها و نقطه نظرات خود برای تعامل بیشتر میان رسانه ها و خبرنگاران در زمان بحران پرداختند. 
    این نشست ها تا پایان سال جاری با عناوین و موضوعات مختلف تخصصی و حضور کارشناسان و صاحبنظران با توجه به برنامه ریزی این دفتر برگزار و زمان آن برای حضور عموم مردم اطلاع رسانی خواهد شد

میانگین امتیاز کاربران: 0.0  (0 رای)

امتیاز:
 
نام فرستنده:
پست الکترونیک: *  
نظر: *
 
تعداد کاراکتر باقیمانده: 500